ثبت طرح صنعتی و آموزش کامل مراحل و مدارک

ما در این بخش به صورت کامل به آموزش مراحل و مدارک ثبت طرح صنعتی پرداخته ایم .

ثبت طرح صنعتی

وقتی محصولی طراحی شده و پس از زحمات فراوان تولید می‌شود و سپس به بازار مصرف عرضه می‌گردد و با استقبال مصرف کنندگان روبرو می‌شود، معمولاً رقبا سعی می‌کنند که همان محصول را تولید کنند.

در زبان معمول، طرح صنعتی معمولا به شکل و ظاهر کلی یک کالا اشاره دارد اما در لسان حقوق مالکیت فکری طرح صنعتی خصوصیات مربوط به شکل و ساختار و یا نقش و تزئینات به کار رفته در یک کالا به واسطه یک فرایند صنعتی است که در کالای خاتمه یافته ایجاد چشم نوازی و جذابیت کند. بنابراین به عنوان یک قاعده کلی ، طرح صنعتی متشکل از :
1- ویژگی های سه بعدی مانند شکل یک کالا
2- ویژگی های دو بعدی مانند تزئینات ، خطوط یا رنگ های به کار رفته در یک کالا
3- ترکیبی از موارد فوق طرح صنعتی در انواع گسترده ای از محصولات صنعتی و صنایع دستی به کار برده می شود. از ابزار فنی و تجهیزات پزشکی گرفته تا ساعت ها، جواهرات، کالاهای لوکس و تجملی، ابزار خانگی، وسایل الکتریکی، ماشین های سواری و از طرح های نساجی گرفته تا کالاهای تفریحی، همه می توانند مشمول طرح صنعتی باشند.

ماده 20 قانون ثبت اختراعات ، طرح های صنعتی و علائم تجاری ، هر گونه ترکیب خطوط یا رنگ ها و هرگونه شکل سه بعدی با خطوط ، رنگ ها و یا بدون آن ، به گونه ای که ترکیب یا شکل یک فرآورده صنعتی یا محصولی از صنایع دستی را تغییر دهد، طرح صنعتی است . طرح صنعتی زمانی قابل ثبت است که جدید و یا اصیل باشد.بطور قطع چنین اشکالی نباید شبیه اشکال موجود در طبیعت باشد، چه در این صورت ابتکاری نخواهد بود .همچنین ممکن است این اشکال جنبه اختراعی نیز پیدا کنند.چنانچه طرح های مختلف لاستیک های اتومبیل برای جلوگیری از لغزش ماشین ها بهتر از سابق باشد ممکن است بصورت اختراعی به ثبت برسد و بعلاوه ممکن است آن را به صورت علامت تجاری به ثبت رساند.

هرگاه یک طرح صنعتی به موجب قانون به ثبت برسد مالک آن از حق انحصاری جلوگیری از نسخه برداری غیرمجاز یا تقلید توسط شخص ثالث برخوردار می شود این حق موجب می شود اشخاص ثالث از ساخت، عرضه، واردات، صادرات یا فروش هر محصولی که طرح در آن به کار رفته یا در آن گنجانده شده است منع شوند. شایان ذکر است قانون و شیوه عملکرد هر کشور، حوزه اصلی حمایت از طرح های ثبت شده را معین خواهد کرد

مدارک ثبت طرح صنعتی

1-تکمیل دو نسخه کپی اظهارنامه طرح صنعتی
باید در اظهارنامه تاریخ ذکر شده توسط متقاضی یا نماینده قانونی وی امضاء شود. البته به این نکته توجه داشته باشید که اظهارنامه باید در فرم مخصوص و به زبان فارسی تنظیم شده باشد.
اگر اسناد ضمیمه اظهارنامه و سایر اسناد مربوطه، به زبان دیگری غیر از فارسی باشد، ارائه اصل مدارک مورد نیاز همراه با ترجمه فارسی آن الزامی است.
اظهارنامه طرح صنعتی طبق ماده 70 قوانین مالکیت صنعتی باید شامل نکات اطلاعات زیر باشد:
-ذکر نام، آدرس،کدپستی ، شماره ملی، تابعیت و سمت متقاضی (در صورتی که از وکیل و یا نماینده استفاده می کند باید نام، آدرس، کدپستی، شماره ملی و تابعیت نماینده ذکر شود.) اگر متقاضی اشخاص حقوقی و شرکت است، ذکر نام، نوع فعالیت، اقامتگاه، محل و شماره ثبت، تابعیت، مرکز اصلی و سایر شناسه‌های ثبت الزامی است.
-در صورتی که کاربر مقیم ایران نباشد نام ، اقامتگاه و کدپستی شخص یا اشخاصی که صلاحیت دریافت ابلاغ در ایران را دارند الزامی است.
– تعیین ضمائم
– اسم و اقامتگاه طراح در صورتی که متقاضی همان طراح نباشد.
– تاریخ، محل و شماره اظهارنامه یا گواهی نامه طرح صنعتی در خارج، در صورت درخواست حق تقدم
– ذکر کالا و طبقه ای که متقاضی درخواست ثبت طرح برای آن را دارد.
2-مدارک مثبت هویت متقاضی و طراح؛ (شامل کپی شناسنامه و کپی برابر اصل کارت ملی برای اشخاص حقیقی و آگهی تاسیس و آخرین تغییرات جهت اشخاص حقوقی به صورت خوانا)
3-چنانچه طرح صنعتی دو بعدی باشد، باید 5 نمونه از طرح ترسیم شده یا 5 نمونه از شکل یا تصویر گرافیکی ارائه شود.
4-اگر طرح صنعتی سه بعدی باشد، باید 5 نمونه از طرح ترسیم شده یا 5 نمونه از شکل یا تصویر گرافیکی ارائه شود.
تذکر: اگر طرح صنعتی سه بعدی باشد مرجع ثبتی، ماکت طرح به همراه اظهارنامه مرجع ثبت را درخواست خواهد کرد.

مراحل ثبت طرح صنعتی

1- ورود به سامانه اینترنتی اداره ثبت طرح های صنعتی.
2- تکمیل اظهارنامه اینترنتی ( در ادامه به طور کامل، به نحوه ی تکمیل اظهارنامه اینترنتی خواهیم پرداخت )
3- بررسی و کارشناسی جهت تأیید طرح و نبود ایرادات.
4- صدور ابلاغیه پذیرش.
5- اقدام متقاضی جهت تشکیل پرونده فیزیکی در اداره ثبت طرح های صنعتی.
6- پرداخت هزینه های ثبتی قانونی.
7- دریافت شماره ثبت طرح صنعتی.
8- ارسال جهت چاپ در روزنامه رسمی.
9- صدور آگهی.
10- دریافت سند تصدیق از طریق اداره ثبت طرح صنعتی.
مراحل ثبت الکترونیکی اظهارنامه طرح صنعتی
1) ورود به پورتال اداره کل مالکیت صنعتی به نشانی http://iripo.ssaa.ir
2) ورود به صفحه ی خدمات الکترونیکی:
_ ورود به قسمت اداره ثبت طرح های صنعتی.
_ انتخاب گزینه ی ثبت اظهارنامه صنعتی.
_تأیید وقبول تعهد بندی از قانون که متقاضی از طریق سیستم پی گیر پرونده خواهد بود و از روز ابلاغ، مهلت قانونی پاسخگویی به اخطار برای متقاضی شروع خواهد شد.
_ورود به مراحل چهارگانه ثبت اظهارنامه
_ ورود به قسمت اطلاعات اظهار نامه
_ پر کردن اطلاعات مربوط به مالک اظهارنامه ( مشخص نمودن حقیقی یا حقوقی بودن و ایرانی یا غیر ایرانی بودن مالک ) و سپس ثبت موقت و دریافت کد رهگیری جهت ذخیره ی اطلاعات وارد شده.
_ انتخاب گزینه وکیل رسمی دادگستری در صورت داشتن وکیل برای افراد حقیقی.
_ انتخاب دفتر حقوقی به عنوان نماینده برای دفاتر حقوقی.
_ انتخاب گزینه ی نماینده قانونی در صورتی که شخص حقوقی دارای وکیل دادگستری باشد و آن شخص دریافت کننده ابلاغ ها باشد. و اگر وکیل نداشته باشد انتخاب گزینه صاحب امضاء یا مؤسسه.
_ پر کردن مشخصات اطلاعات و درج آدرس الکترونیکی و تلفن همراه شخص معرفی شده.
_ انتخاب فقط یک شخص حقیقی به عنوان دریافت کننده.
_ ورود به مرحله ی ثبت مشخصات طرح و توضیح و توصیف آن.
_ بارگذاری ضمایم
_ پیوست کردن ضمایم مورد نیاز. جهت پیوست ابتدا گزینه بارگذاری پیوست را با توجه به متن خواسته شده مقابل گزینه راهنمای پیوست کلیک کنید. سپس گزینه ی Browse را انتخاب کرده و تصویر موردنظر را انتخاب نمایید و پیوست را ارسال کنید.
_ ضمایم اظهارنامه :
مدارک مثبت هویت مالک، نماینده قانونی و طراح.
نحوه و نمونه ارسال تصاویر. یعنی یک نمونه از تصویر گرافیکی یا یک نمونه از طرح ترسیم شده در صورت دو بعدی بودن یا یک نمونه از تصویر گرافیکی یا یک نمونه از طرح ترسیم شده از تمامی جوانب طرح در صورت سه بعدی بودن طرح.
4-4مشخصات فن تصاویر.
_ در سایز A4.
_ اسکن به صورت عمودی
_ ساده بودن زمینه طرح
_ رنگی بودن کالا با حجم 500KB
_ سیاه و سفید بودن تصویر مدارک با حجم 250KB
_ پسوند فال های ارسالی JPG باشد.
3 ) تأیید اطلاعات مرحله اول و دوم و بازبینی اطلاعات و ضمایم.
4) پرداخت هزینه بصورت الکترونیکی و دریافت شماره اظهارنامه. (پرداخت هزینه به منزله ی تایید و ثبت نهایی اظهارنامه تلقی شده و استرداد هزینه و تغییر اطلاعات و ضمائم امکان پذیر نمی باشد).
شایان ذکر است ،متقاضیان محترم علاوه بر ثبت اظهارنامه ی طرح صنعتی،می توانند سایر درخواست های خود را نظیر ویرایش اظهارنامه طرح صنعتی و چاپ و پیگیری اظهارنامه از طریق همین سامانه اعلام نمایند و از تصمیم اداره مطلع شوند.
مرجع ثبت از تاریخ وصول ، اظهارنامه و ضمائم آن را از لحاظ رعایت جنبه های شکلی و سایر شرایط مقرر در قانون و همچنین تطبیق طبقه یا طبقات اعلامی با طبقه بندی بین المللی، مورد بررسی قرار می دهد


چه طرح هایی قابلیت ثبت دارند ؟

طرح صنعتی زمانی قابل ثبت است که جدید و یا اصیل باشد.
طرحهای صنعتی طیف وسیعی از محصولات صنعتی، پوشاک و صنایع دستی، از ابزارهای فنی و پزشکی گرفته تا ساعت و جواهرات و سایر اقلام لوکس را شامل می‌شوند.
طرح صنعتی زمانی قابل ثبت است که جدید و یا اصیل باشد.بطور قطع چنین اشکالی نباید شبیه اشکال موجود در طبیعت باشد، چه در این صورت ابتکاری نخواهد بود .همچنین ممکن است این اشکال جنبه اختراعی نیز پیدا کنند.چنانچه طرح های مختلف لاستیک های اتومبیل برای جلوگیری از لغزش ماشین ها بهتر از سابق باشد ممکن است بصورت اختراعی به ثبت برسد و بعلاوه ممکن است آن را به صورت علامت تجاری به ثبت رساند.

شرایط و مشخصات فنی

توجه داشته باشید طرح صنعتی تنها دسترسی به یک نتیجه فنی بدون تغییرشکل ظاهری مشمول حمایت از این قانون نمی شود، به عبارتی طرح صنعتی معمولاً به شکل و ظاهر کلی یک محصول اشاره دارد و ویژگی های فنی یا عملکردی آن بدون در نظر گرفتن ماهیت زیبایی آن تحت حمایت قانون نمی باشد . طبق تعاریف ارائه شده طرح صنعتی می تواند شامل یک طراحی ویژه برای بسته بندی یک محصول جهت ارائه بهتر به بازار باشد که در صورت رعایت کردن شروط و قواعدی که مهمترین آن جدید و خلاقانه بودن می باشد می توان طراحی این بسته بندی را ثبت نمود و مزایای و حمایت قانونی نسبت به ثبت آن برخوردار گردید و حتی می توانید مانع واردات محصولاتی که با تقلید از محصول شما طراحی شده است را بگیرید. بعضی از مواردی که طرح صنعتی در آنها کاربرد دارد عبارتند از :محصولات صنعتی، صنایع دستی، ابزار فنی، تجهیزات پزشکی، ساعت‌ها، جواهرات، کالاهای لوکس و تجملی، ابزار خانگی، وسایل الکتریکی، ماشین‌های سواری، طرح‌های نساجی، کالاهای تفریحی و…
حقوق برای صاحبین طرحهای صنعتی ثبت شده:
بلافاصله پس از ثبت طرح صنعتی مالک طرح صنعتی می تواند هرگونه تقلید و یا کپی برداری غیر مجاز را پیگیری نماید و حق انحصاری این طرح در اختیار وی قرار می گیرد . این حقوق شامل تمام مراحل تولید، ساخت، عرضه، صادرات، واردات و یا فروش هرگونه محصولی که طرح صنعتی ثبت شده در آن بکار رفته باشد ، می باشد.
برخی از موارد ثبت شده در ماده 28 قانون حمایت از طرح‌های صنعتی، اختراعات و نام‌های تجاری به 1386 به شرح زیر می باشد:
-1بهره برداری از هر طرح صنعتی که در ایران ثبت شده باشد، توسط اشخاص، مشروط به موافقت مالک آن است.
-2بهره برداری از یک طرح صنعتی ثبت شده عبارت است ازساخت، فروش و وارد کردن اقلام حاوی آن طرح صنعتی.
-3مالک طرح صنعتی ثبت شده می تواند علیه شخصی که بدون موافقت او افعال مذکور در بند (ب) این ماده را انجام دهد یا مرتکب عملی شود که عادتاً موجبات تجاوز آینده را فراهم آورد در دادگاه اقامه دعوی نماید.
جهت ثبت مالکیت صنعتی انجام مراحل ذیل ضرورری می باشد:
طرح صنعتی در صورتی اصیل محسوب می شود که به طور مستقل توسط طراح پدید آمده و کپی و تقلید طرح های موجود نباشد،به نحوی که از دید یک کاربر آگاه،متفاوت از طرح هایی باشد که قبلاَ در اختیار عموم قرار گرفته است.بر اساس قوانین اکثر کشورها ،یک طرح صنعتی بایستی جذاب و چشم نواز باشد.
طرح های صنعتی ذیل قابل حمایت نیستند:
1-طرح هایی که تنها در نتیجه عملکرد فنی محصول ایجاد می شوند.
2-آنچه قبلاَ در فنون و صنایع پیش بینی شده باشد.
3-طرح های حاوی نمادها یا نشان های رسمی
4-طرح های مخالف نظم عمومی یا اخلاق حسنه
از سایر شرایط ثبت طرح صنعتی " کاربرد صنعتی " است،بدین معنی که یک طرح صنعتی بایستی قابلیت باز تولید به روش صنعتی را داشته باشد.همچنین بایستی امکان پیاده سازی طرح صنعتی بر روی یک کالای دو بعدی یا سه بعدی وجود داشته باشد.